الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

5

تفسير مجمع البيان (فارسى)

خداوند در روز قيامت كيفر دهد آنها را در آتش جهنم ببزرگترين كيفرها زيرا كه اين گروه از هر ستم پيشه‌اى ستمكارترند . [ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 115 ] وَ لِلَّهِ الْمَشْرِقُ وَ الْمَغْرِبُ فَأَيْنَما تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ واسِعٌ عَلِيمٌ ( 115 ) [ ترجمه ] و براى خدا است مشرق و مغرب پس هر جانب متوجه شويد آنجا وجه خداوند است خداوند بىنياز و دانا است ( 115 ) شرح لغات : المشرق و المغرب . . . - جاى طلوع و غروب خورشيد و ماه . واسع . . . - بىنياز و ثروتمند . داستان : در علت نزول اين آيهء شريفه اختلاف است : برخى مانند ابن عباس و جبائى گفته‌اند : يهود موضوع تغيير دادن قبله را از بيت المقدس به كعبه انكار نمودند و خداوند آيه شريفه را بعنوان ردّ بر آنها نازل فرمود ، جبائى ميگويد : خداوند در اين آيه روشن كرد كه او در جانب معيّنى نيست همانطور كه مجسّمه - آنهايى كه خدا را جسم ميدانند - اعتقاد دارند . قتاده ميگويد : مسلمين در ابتداء امر ميتوانستند در نماز بهر جانبى متوجّه شوند و آيه دلالت بر همين امر مىكند و سپس اين حكم نسخ گرديد بسبب آيهء شريفه « فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ » « 1 » وى ميگويد : پيامبر اكرم در حالى كه ميتوانست بهر طرفى متوجه شود توجّه به بيت المقدس را اختيار نمود . و پاره‌اى معتقدند : آيهء شريفه در مورد نماز مستحبّى بر مركب در مسافرت وارد شده زيرا كه در آن جايز است بهر جانب كه مركب متوجه مىشود توجّه نمود و در نماز واجب اين آيه وارد است : « وَ حَيْثُ ما كُنْتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَكُمْ شَطْرَهُ » « 2 » يعنى

--> ( 1 ) سورهء 2 آيه 144 و 149 و 150 پس بگردان روى خود را بسوى مسجد الحرام ( 2 ) سورهء 2 آيه 144 و 150 و هر كجا هستيد روى خود را بسوى آن - مسجد - الحرام - بگردانيد -